Audio over IP w realizacji dźwięku - od instalacji studyjnych po globalne wydarzenia
Pięć polskich realizacji pokazuje, jak Audio over IP łączy studia, sale koncertowe, edukację, broadcasting i wydarzenia live. Artykuł analizuje architekturę, skalę i praktyczne korzyści sieci audio.
Spis treści
Wprowadzenie: gdy przewód przestaje wyznaczać trasę sygnału
W poprzednim artykule wprowadzającym do technologii AoIP, zatytułowanym „Audio over IP, czyli dźwięk w sieci”, przyjrzeliśmy się podstawom technologii: pakietowaniu sygnału, synchronizacji, redundancji oraz roli standardów takich jak Dante, AES67, RAVENNA czy Milan. Teoria staje się jednak naprawdę czytelna dopiero wtedy, gdy zobaczymy, jak sieć zachowuje się w konkretnym miejscu – w studiu nagraniowym, sali koncertowej, mobilnym wozie produkcyjnym albo podczas wydarzenia, w którym ten sam materiał trafia jednocześnie do konsolety frontowej, systemu monitorowego i rejestracji wielośladowej.
Audio over IP nie jest po prostu cyfrowym zamiennikiem wieloparu. Najważniejsza zmiana dotyczy sposobu myślenia o trasie sygnału. W instalacji punkt–punkt fizyczne połączenie w dużej mierze określało, dokąd dźwięk może dotrzeć. W sieci IP dostępność sygnału wynika z konfiguracji, uprawnień i zasobów infrastruktury. To samo źródło można udostępnić wielu odbiornikom, a przeznaczenie portu lub urządzenia może zmienić się wraz ze scenariuszem produkcyjnym.
Poniższe przykłady zostały dobrane tak, aby pokazać różne skale i różne cele zastosowania AoIP – od edukacji i pracy studyjnej, przez koncert immersyjny, aż po broadcasting i duże wydarzenie muzyczne. Wszystkie realizacje znajdują się w Polsce, dzięki czemu artykuł jest nie tylko przeglądem technologii, lecz także obrazem dojrzałości krajowego rynku profesjonalnego audio.
Jak działa Audio over IP – krótkie przypomnienie
Sygnał analogowy z mikrofonu lub innego źródła jest zamieniany na postać cyfrową, dzielony na pakiety i przesyłany przez przełączniki sieciowe. Po stronie odbiorczej pakiety są buforowane, porządkowane i ponownie zamieniane na ciągły strumień próbek. Brzmi podobnie do zwykłej transmisji danych, ale profesjonalne audio stawia sieci znacznie bardziej rygorystyczne wymagania: opóźnienie musi być niskie i przewidywalne, urządzenia muszą korzystać ze wspólnego zegara, a ruch powinien mieć właściwy priorytet.
Właśnie dlatego w instalacjach spotykamy mechanizmy QoS, synchronizację PTP, światłowodowe połączenia między przełącznikami oraz oddzielne sieci Primary i Secondary. Redundancja nie oznacza tu dodatkowej ścieżki w tej samej infrastrukturze, lecz dwie niezależne drogi, które nie powinny mieć wspólnego punktu awarii.
Rys. 1. Uproszczony przebieg sygnału w systemie AoIP: od źródła i konwersji A/C, przez pakiety IP i przełącznik, do odbiornika i odsłuchu. Ilustracja wygenerowana na potrzeby artykułu.
1. Branżowe Centrum Umiejętności w Łodzi – sieć jako laboratorium
Instalacja Branżowego Centrum Umiejętności w dziedzinie realizacji nagrań i nagłośnień w Łodzi jest przykładem, w którym Audio over IP nie stanowi dodatku do pojedynczej pracowni, lecz rdzeń całego środowiska dydaktycznego. Dzięki temu uczniowie i uczestnicy kursów mogą obserwować te same zasady w kilku kontekstach: podczas nagrania studyjnego, pracy na konsolecie live, realizacji dźwięku immersyjnego, transmisji binauralnej i rejestracji wielośladowej.
System zbudowano z wykorzystaniem przełączników NETGEAR M4250, wyposażonych w gotowe profile dla profesjonalnych protokołów AV. Zamiast jednej wspólnej sieci z wieloma logicznymi podziałami zastosowano wyraźną separację funkcjonalną. Dante Primary i Dante Secondary pracują jako dwie niezależne infrastruktury. Osobne przełączniki obsługują część live, a osobne rozbudowaną część studyjną. Dodatkowa sieć jest przeznaczona do kontroli, natomiast interkom i wideo korzystają z własnej infrastruktury.
W części live pracują mniejsze przełączniki z 24 portami i czterema gniazdami SFP. Łączą między innymi konsoletę SSL Live L100, elementy systemu immersyjnego Amadeus oraz urządzenia DirectOut PRODIGY. Rozbudowana część studyjna korzysta z większych, 48-portowych modeli. Połączenia między kluczowymi punktami wykonano światłowodowo przez SFP, co zwiększa zasięg, przepustowość i odporność instalacji na zakłócenia elektromagnetyczne.
Sercem studyjnej synchronizacji jest silnik SSL System T współpracujący z powierzchnią sterującą S400. Reżyserki R1 i R2 oraz odpowiadające im pomieszczenia studyjne S1 i S2 są połączone przez serwerownię. W ścianach znajdują się punkty RJ45 przeznaczone dla przewodów kategorii 7, dzięki czemu pomieszczenia nie są przywiązane do jednej, niezmiennej funkcji. Część urządzeń ma charakter mobilny i może zostać przeniesiona do audytorium, studia lub innej przestrzeni, a następnie włączona do odpowiedniej sieci.
Obie duże reżyserki umożliwiają również pracę z dźwiękiem przestrzennym. W R1 zainstalowano system Dolby Atmos 7.1.4 oparty na monitorach ATC, natomiast w R2 analogiczny system 7.1.4 wykorzystuje zestawy EVE Audio. Pozwala to prowadzić zajęcia i realizować projekty immersyjne w dwóch różnych środowiskach odsłuchowych, a także porównywać sposób pracy zestawów pochodzących od różnych producentów.
Sala audytoryjna, oprócz konsolety SSL Live L100, została wyposażona w klasyczny liniowy system nagłośnieniowy Bose oraz ponad 30 punktowych zestawów głośnikowych tej marki. Pracują one w systemie immersyjnym, który może równocześnie pełnić funkcję aktywnego wspomagania akustyki sali. Dzięki integracji z siecią źródła mogą być swobodnie przekazywane do konsolety, procesorów, systemu immersyjnego, rejestracji i kolejnych stanowisk odsłuchowych.
Rys. 2. Schemat funkcjonalny infrastruktury BCU w Łodzi: rozdzielone sieci Dante Primary i Secondary, część live i studyjna, połączenia światłowodowe SFP oraz niezależna sieć sterująca. Ilustracja wygenerowana na podstawie opisu instalacji.
Najlepiej możliwości tej architektury pokazuje zrealizowany w BCU scenariusz łączący koncert immersyjny, równoczesny stream binauralny do wielostanowiskowych zajęć oraz nagranie materiału. Dla tradycyjnej instalacji byłby to układ wymagający wielu rozdzielaczy, dodatkowych tras i starannego planowania połączeń. W środowisku AoIP ten sam zestaw źródeł może zostać udostępniony kilku niezależnym procesom: miksowi sali, rendererowi immersyjnemu, torowi binauralnemu oraz rejestracji.
Wartość edukacyjna jest tu równie istotna jak skala techniczna. Uczestnik zajęć widzi nie tylko efekt końcowy, ale także zależności między synchronizacją, routingiem, przepustowością, bezpieczeństwem i dokumentacją sieci. BCU wyróżnia się na tle krajowych placówek edukacyjnych właśnie połączeniem infrastruktury live, studyjnej i immersyjnej w jednym, rzeczywiście używanym środowisku. To nie demonstrator zamknięty w szafie rackowej, lecz laboratorium, w którym można przeprowadzić pełny proces produkcyjny. Instalacja łączy współczesny świat dźwięku przestrzennego z transmisją Audio over IP, pokazując w praktyce, że immersja, nagranie, nagłośnienie i dystrybucja sieciowa mogą stanowić jeden spójny proces.
Fot. 1. Konsoleta SSL System T S400 w jednej z reżyserek BCU w Łodzi. Fot. Grzegorz Pyda / materiały autora.
Fot. 2. Wielostanowiskowa pracownia BCU pozwala prowadzić ćwiczenia z produkcji, routingu i odsłuchu równolegle dla całej grupy. Fot. Grzegorz Pyda / materiały autora.
Czy wiesz, że… ?
JEDNA INFRASTRUKTURA, WIELE SCENARIUSZY
W BCU sygnały z koncertu mogą równocześnie zasilać system immersyjny, miks binauralny dla uczestników zajęć oraz wielośladową rejestrację. To praktyczny przykład, że największą wartością AoIP nie jest liczba kanałów w przewodzie, lecz możliwość ponownego wykorzystania tego samego zasobu w kilku procesach.
2. Cavatina Hall – sieć dla koncertu immersyjnego
Cavatina Hall w Bielsku-Białej pokazuje AoIP w zupełnie innym otoczeniu. Główna sala koncertowa na około tysiąc miejsc została wyposażona w system L-Acoustics L-ISA, który w chwili otwarcia był określany przez producenta jako największa instalacja tego typu w Europie Środkowej. Obiekt łączy funkcję sali koncertowej, przestrzeni eventowej i zaplecza produkcyjnego, dlatego kluczowe znaczenie ma nie tylko sam system głośnikowy, lecz także rozbudowana dystrybucja sygnałów.
Warto rozdzielić dwie kwestie, które w opisach marketingowych często są łączone. L-ISA odpowiada za obiektowe pozycjonowanie i renderowanie dźwięku immersyjnego, natomiast infrastruktura transportowa obejmuje różne domeny i standardy, między innymi Dante, MADI oraz rozwiązania Optocore. Dzięki temu sygnały mogą być kierowane między sceną, stanowiskiem FOH, zapleczem technicznym i studiem bez konieczności budowania osobnej, sztywnej trasy dla każdego zastosowania.
W sali koncertowej elastyczność sieci ma bardzo praktyczny wymiar. Jednego dnia obiekt może przyjąć koncert symfoniczny z dużą liczbą mikrofonów, innego wydarzenie korporacyjne, a kolejnego produkcję wymagającą rejestracji wielokanałowej. Cyfrowa matryca połączeń pozwala szybciej przygotować te scenariusze i zachować powtarzalność konfiguracji. Jednocześnie wysoka liczba kanałów oraz praca immersyjna wymuszają staranne zarządzanie zegarem, opóźnieniami i redundancją.
Piotr Z. Kozłowski, opisując współczesne systemy elektroakustyczne, zwraca uwagę na coraz ściślejsze łączenie nagłośnienia, sterowania i szeroko rozumianej technologii estradowej. Cavatina Hall dobrze ilustruje tę zmianę: system głośnikowy jest tylko widoczną częścią większego środowiska, w którym sieć staje się wspólnym krwiobiegiem produkcji.
3. 120dB ATMOS Sound Truck – studio, które przyjeżdża na plan
Mobilny ATMOS Sound Truck firmy 120dB jest przykładem instalacji studyjnej, której granice wyznacza nie budynek, ale miejsce aktualnej produkcji. Wóz został zaprojektowany do rejestracji wielośladowej oraz miksu immersyjnego, a jego centralnym elementem jest SSL System T S500 z silnikiem Tempest T80. Producent i właściciel podają możliwość obsługi do 256 wejść mikrofonowych oraz redundantnej rejestracji 256 śladów.
Najważniejsza jest jednak logika całego systemu. Stageboksy, interfejsy i rejestratory komunikują się przez Dante, a połączenie z miejscem wydarzenia może być realizowane światłowodem. Oznacza to, że przedwzmacniacze mogą znajdować się blisko sceny, natomiast wóz pozostaje w dogodnym miejscu na zewnątrz obiektu. Zamiast prowadzić do niego ogromną wiązkę analogową, przesyła się strumienie sieciowe, które mogą jednocześnie trafiać do konsolety i systemu zapisu.
Wewnątrz pracuje odsłuch Genelec w konfiguracji 7.1.4, co pozwala realizować materiał w Dolby Atmos bez budowania tymczasowej reżyserki w miejscu wydarzenia. To szczególnie ważne przy produkcjach koncertowych i telewizyjnych, gdzie czas montażu jest ograniczony, a warunki akustyczne zaplecza bywają przypadkowe. Mobilne studio zapewnia powtarzalne środowisko odsłuchowe oraz dobrze znaną ekipie infrastrukturę.
Fot. 3. Reżyserka 120dB ATMOS Sound Truck z konsoletą SSL System T. Źródło: Solid State Logic / 120dB. Publikacja za zgodą Michała Miki z 120dB.
Instalacja ma także wymiar badawczy. W publikacji „Assessing Spatial Audio: A Listener-Centric Case Study on Object-Based and Ambisonic Audio Processing” mobilne środowisko 120dB wykorzystano w badaniach nad percepcją formatów przestrzennych. Pokazuje to, że profesjonalna sieć audio może być jednocześnie narzędziem produkcyjnym i platformą do kontrolowanych eksperymentów odsłuchowych.
4. Viaplay Polska – broadcasting niemal całkowicie w domenie IP
Warszawska instalacja Viaplay, zrealizowana przez LP Systems, pokazuje Audio over IP w środowisku broadcastowym. Projekt obejmował studia telewizyjne, stanowiska komentatorskie i niezależne reżyserki dźwięku. W kolejnych etapach infrastruktura została rozbudowana do dwóch studiów, dwunastu kabin komentatorskich i sześciu pomieszczeń realizacji audio.
Główną warstwę transportową oparto na AES67 i RAVENNA, wykorzystując między innymi konsolety Lawo ruby i mc²36, urządzenia DirectOut PRODIGY.MP oraz przełączniki Artel Quarra z obsługą PTPv2. Dante pracowało w wybranych obszarach, między innymi w systemie interkomowym. Według opisu integratora sygnały audio były prowadzone praktycznie wyłącznie w domenie IP, a analog pozostawiono głównie na końcowym odcinku do zestawów głośnikowych.
Broadcast ujawnia mocną stronę otwartych standardów. W jednej instalacji muszą współpracować urządzenia różnych producentów: konsolety, matryce, interkom, kodeki zdalne, systemy emisyjne i urządzenia synchronizujące. AES67 nie zastępuje kompletnych rozwiązań producentów, ale tworzy wspólny poziom transportu, na którym mogą wymieniać strumienie.
Sieć ułatwia także produkcję zdalną. Komentator może pracować poza głównym studiem, a realizator w Warszawie otrzymuje jego sygnał i zwrotny odsłuch w ramach kontrolowanego połączenia. W praktyce geografia przestaje być równoznaczna z topologią produkcji. Stanowiska mogą być rozproszone, o ile cały system zapewnia odpowiednie opóźnienie, synchronizację i monitoring jakości połączenia.
5. H&M Music – JIMEK Symphonixx i Flirtini LIVE
Duże wydarzenie muzyczne organizowane w Warszawie przez H&M Music połączyło rozbudowany skład symfoniczny, elektronikę, miks frontowy, system monitorowy i mobilną rejestrację. Z opisu opublikowanego w portalu Realizator.pl wynika, że infrastruktura Dante udostępniała do 224 wejść mikrofonowych. Konsoleta Yamaha Rivage PM7 obsługiwała miks FOH liczący około 110 kanałów, Yamaha CL5 pracowała przy monitorach, a te same strumienie trafiały do wozu nagraniowego.
W tradycyjnej architekturze taki podział wymagałby analogowych splitterów i ogromnej liczby połączeń. W Dante jeden sygnał może zostać zasubskrybowany przez kilka odbiorników. Konsoleta frontowa, monitorowa i rejestrator otrzymują go bez kolejnych stopni analogowego rozdzielania. Multicast pozwala ograniczyć powielanie ruchu, gdy to samo źródło ma trafić do wielu miejsc.
Wydarzenie dobrze pokazuje różnicę między instalacją stałą a systemem przygotowanym na jeden dzień. W obiekcie takim jak BCU czy Cavatina Hall większość tras i urządzeń pozostaje na miejscu. Produkcja eventowa musi zostać zbudowana, sprawdzona i udokumentowana w krótkim czasie, a następnie równie szybko zdemontowana. Dlatego równie ważne jak przepustowość są konsekwentne nazewnictwo urządzeń, logiczna topologia, zapis konfiguracji oraz procedura awaryjna.
Rys. 3. Uporządkowana rekonstrukcja topologii Dante wydarzenia H&M Music: FOH, scena, system monitorowy i wóz nagraniowy korzystają ze wspólnej dystrybucji sygnałów. Opracowanie na podstawie schematu Yamaha opublikowanego przez Realizator.pl; ilustracja wygenerowana na potrzeby artykułu.
Co łączy pięć realizacji?
Na pierwszy rzut oka BCU, Cavatina Hall, wóz 120dB, studio broadcastowe i jednorazowy koncert mają niewiele wspólnego. Różni je skala, czas działania, rodzaj odbiorcy i oczekiwany rezultat. Z perspektywy Audio over IP powtarzają się jednak te same decyzje projektowe.
Po pierwsze, sieć wymaga planowania zegara. Bez stabilnej synchronizacji nawet duża przepustowość nie gwarantuje poprawnej pracy. Po drugie, redundancja musi być rzeczywista: osobne przełączniki i osobne trasy są bardziej wartościowe niż dwa logiczne połączenia zależne od tego samego urządzenia.
Po trzecie, sukces systemu zależy od dokumentacji. Adresacja, nazwy urządzeń, opis portów i mapa subskrypcji stają się odpowiednikiem czytelnie oznaczonego patchpanelu.
Różne są natomiast priorytety. W obiekcie edukacyjnym liczy się możliwość bezpiecznego eksperymentowania i obserwacji całego procesu. W sali koncertowej ważna jest szybka zmiana konfiguracji. W wozie produkcyjnym – mobilność i powtarzalność. W broadcastingu – interoperacyjność i praca zdalna. Na wydarzeniu live – tempo uruchomienia oraz prosty plan awaryjny.
Na zakończenie
Kompetencje realizatora w świecie sieci
Opisane instalacje prowadzą do wspólnego wniosku: realizator dźwięku nie musi zastępować administratora IT, ale powinien rozumieć podstawy działania infrastruktury. Umiejętność sprawdzenia adresu IP, interpretacji komunikatów PTP, oceny obciążenia łącza czy odnalezienia błędnej subskrypcji staje się tak samo praktyczna jak znajomość gain structure.
Szczególnie ważna jest zdolność widzenia systemu jako całości. Błąd słyszalny w głośniku może powstać przy źródle, w konwersji, na łączu, w zegarze, w konfiguracji multicastu albo po stronie odbiornika. Dobra diagnostyka polega na zawężaniu obszaru poszukiwań, a nie na przypadkowym przełączaniu ustawień.
W tym kontekście instalacja BCU ma znaczenie wykraczające poza listę urządzeń. Umożliwia zdobywanie kompetencji na systemie podobnym do tych, które spotyka się później w salach koncertowych, studiach, wozach produkcyjnych i broadcastingu. Zajęcia mogą więc łączyć sztukę realizacji dźwięku z praktyką projektowania i utrzymania infrastruktury.
Perspektywy: od lokalnej sieci do produkcji rozproszonej
Kolejnym etapem rozwoju AoIP jest rozszerzanie produkcji poza pojedynczy budynek. Coraz częściej część zespołu pracuje zdalnie, urządzenia obliczeniowe znajdują się w centrum danych, a lokalizacja nagrania jest tylko jednym z węzłów całego procesu. Nie oznacza to, że publiczny internet staje się po prostu długim przewodem Dante. Trasy rozległe wymagają kodeków, kontroli bufora, ochrony przed utratą pakietów i innych kompromisów niż zamknięta sieć LAN.
Jednocześnie rośnie znaczenie dźwięku immersyjnego, renderowania binauralnego i środowisk wirtualnych. Badania autorów związanych z AGH, w tym publikacja „Virtual reality as a tool for investigating auditory perception”, pokazują, że narzędzia VR mogą być wykorzystywane nie tylko do prezentacji, lecz także do badań nad percepcją. W praktyce produkcyjnej oznacza to coraz więcej strumieni, punktów odsłuchu i wariantów miksu – a więc jeszcze większą potrzebę elastycznej infrastruktury.
Podsumowanie
Audio over IP nie ma jednego wzorcowego zastosowania. W BCU jest narzędziem edukacji i integracji wielu pracowni. W Cavatina Hall obsługuje złożoną produkcję koncertową i immersyjną. Wóz 120dB przenosi pełnowartościowe studio w miejsce wydarzenia. Instalacja Viaplay pokazuje znaczenie otwartych standardów w broadcastingu, a H&M Music – siłę wspólnego routingu podczas dużej produkcji live.
W każdym z tych przypadków przewaga sieci nie sprowadza się do mniejszej liczby przewodów. Najważniejsze są skalowalność, możliwość wielokrotnego wykorzystania źródeł, powtarzalność konfiguracji oraz swoboda budowania nowych scenariuszy. Cena tej elastyczności to konieczność dobrego projektu, rzetelnej dokumentacji i nowych kompetencji zespołu.
Dźwięk sieciowy nie zastępuje warsztatu realizatora. Rozszerza go o warstwę, dzięki której studio, scena, reżyserka i sala dydaktyczna mogą stać się elementami jednego środowiska produkcyjnego.
Bibliografia i materiały źródłowe
Pyda, Grzegorz. „Audio over IP, czyli dźwięk w sieci”. Branżowe Centrum Umiejętności w Łodzi. Dostęp online
Rumsey, Francis. „Audio Over IP: A Guide From the Summit Through the Jungle”. Journal of the Audio Engineering Society, vol. 69, nr 4, 2021. Dostęp online
Audio Engineering Society. „AES67: High-performance streaming audio-over-IP interoperability”. standard AES. Dostęp online
Shay, Gregory F.; Dyster, Michael J. „How AES-67, the New Audio-over-IP Standard, Will Bring the Convergence of Telecommunications, Intercom, Radio and Television Broadcast, Studio Audio”. AES Convention Paper. Dostęp online
L-Acoustics. „Stunning New Landmark Concert Hall in Poland Boasts Largest L-ISA Immersive System in Central Europe”. materiał producenta. Dostęp online
Audio Plus. „Cavatina Hall – rozwiązania AV”. opis realizacji. Dostęp online
Solid State Logic. „120dB Sound Engineering Chooses Solid State Logic System T S500 Console for Atmos Truck”. materiał producenta. Dostęp online
120dB. „ATMOS Sound Truck”. oficjalna strona projektu. Dostęp online
AVIntegracje. „120dB ATMOS Sound Truck”. opis realizacji. Dostęp online
LP Systems. „Viaplay”. opis realizacji. Dostęp online
LP Systems. „Audio over IP – materiały i realizacje”. serwis integratora. Dostęp online
Realizator.pl. „H&M Music – JIMEK Symphonixx / Flirtini LIVE, część I”. artykuł branżowy. Dostęp online
Małecki, Paweł; Stefańska, Joanna; Szydłowska, Maja. „Assessing Spatial Audio: A Listener-Centric Case Study on Object-Based and Ambisonic Audio Processing”. Archives of Acoustics, 49(3), 2024. Dostęp online
Piotrowska, Maria; Boguś, Bartłomiej; Pyda, Grzegorz; Małecki, Paweł. „Virtual reality as a tool for investigating auditory perception”. 156th AES Convention, 2024. Dostęp online
Kozłowski, Piotr Z. „Nowe trendy w systemach elektroakustycznych”. Builder Polska, 2024. Dostęp online
Spis ilustracji i potwierdzenie materiałów
Ilustracja otwierająca – „Audio over IP: od instalacji studyjnych po globalne wydarzenia”. Materiał przygotowany na potrzeby artykułu. Status: zaakceptowany formalnie i merytorycznie do publikacji.
Rys. 1 – „Jak działa Audio over IP”. Uproszczony przebieg sygnału od źródła do odbiornika. Materiał przygotowany na potrzeby artykułu. Status: zaakceptowany formalnie i merytorycznie do publikacji.
Rys. 2 – „Infrastruktura Audio over IP w BCU w Łodzi”. Schemat przygotowany na podstawie opisu instalacji. Status: zaakceptowany formalnie i merytorycznie do publikacji.
Fot. 1 – „Konsoleta SSL System T S400 w reżyserce BCU”. Fot. Grzegorz Pyda / materiały autora. Status: zaakceptowana formalnie i merytorycznie do publikacji.
Fot. 2 – „Wielostanowiskowa pracownia audio BCU”. Fot. Grzegorz Pyda / materiały autora. Status: zaakceptowana formalnie i merytorycznie do publikacji.
Fot. 3 – „Reżyserka 120dB ATMOS Sound Truck”. Źródło: Solid State Logic / 120dB. Publikacja za zgodą Michała Miki z 120dB. Status: zaakceptowana formalnie i merytorycznie do publikacji.
Rys. 3 – „Topologia Dante wydarzenia H&M Music”. Redakcyjne opracowanie na podstawie schematu Yamaha opublikowanego przez Realizator.pl. Status: zaakceptowany formalnie i merytorycznie do wykorzystania wraz ze wskazaniem źródła.
